Articles

Selection Committee
ในที่สุด คสช. ก็ยอมเปิดเผยรายชื่อคณะกรรมการสรรหา ส.ว. ทั้ง 10 คน มีแต่คนหน้าเดิม ทั้งพล.อ.ประวิตร วงษ์สุวรรณ, พล.อ.อนุพงษ์ เผ่าจินดา, วิษณุ เครืองาม ฯลฯ ซึ่งตั้งตามคำสั่ง คสช. 1/2562 ที่ไม่เคยเปิดเผยให้ประชาชนเห็นมาก่อน พร้อมด้วยคำสั่งแต่งตั้งคณะทำงานตรวจสอบคุณสมบัติที่วิษณุนำทีมเอง
การแก้ไขรัฐธรรมนูญ 2560 เป็นประเด็นร้อนทางการเมืองทั้งในและนอกสภา โดยเฉพาะอย่างยิ่งเมื่อสภาผู้แทนราษฎรจะมีการตั้ง “คณะกรรมาธิการวิสามัญพิจารณาเพื่อศึกษาหลักเกณฑ์และวิธีการแก้ไขเพิ่มเติมรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560” หรือเรียกสั้นๆ ว่า “กมธ.แก้รัฐธรรมนูญฯ” เพื่อศึกษาและรับฟังความคิดเห็นของประชาชนก่อนที่จะเดินไปสู่ขั้นตอนการแก้ไขรัฐธรรมนูญจริงๆ
ในปัจจุบันสถานะของ คสช. จะสิ้นสุดลงไปแล้วหลังมีคณะรัฐมนตรีชุดใหม่เข้ามาทำหน้าที่ แต่รัฐธรรมนูญ ปี 2560 ยังให้การรับรองการใช้อำนาจของ คสช. ที่ผ่านมาไว้อยู่ ทำให้การตรวจสอบอำนาจหรือลบล้าผลพวงจากการใช้อำนาจดังกล่าว หรือการเอาผิดการใช้อำนาจโดยมิชอบไม่สามารถกระทำได้ และอาจนำไปสู่การสร้างวัฒธรรม "ลอยนวลพ้นผิด" ที่ไม่มีใครต้องรับผิดชอบ  ด้วยเหตุนี้จึงเป็นที่มาของข้อเสนอทั้งจากพรรคการเมืองและภาคประชาชนที่เสนอให้ยกเลิกมาตรา 279 ของรัฐธรรมนูญเพื่อลบล้างผลพวงการรัฐประหารหรือบรรดาอำนาจและการกระทำของคณะรัฐประหาร 
Lock Constitutional
ปัจจุบันหลายกลุ่มต่างพูดเป็นเสียงเดียวกันว่ารัฐธรรมนูญ 2560 มีปัญหาหลายประการ และร่วมกันรณรงค์แก้ไขอย่างหนักหน่วงแต่รู้หรือไม่ว่า รัฐธรรมนูญฉบับนี้เป็นฉบับที่ได้ชื่อว่า ‘ร่างโดยคนกันเอง’ และ ‘แก้ไขยากที่สุด’ มันถูกออกแบบให้มีความสลับซับซ้อนอย่างยิ่ง แต่ด้วยการเขียนกฎหมายชั้นเซียนเพียง 2 มาตราก็สร้างระบบล็อคนิรภัย 3 ชั้นให้ปลอดการแก้ไขได้  
หลังการรัฐประหาร สถานะของศาลรัฐธรรมนูญยิ่งเผชิญหน้ากับความท้าทาย เมื่อคณะรักษาความสงบแห่งชาติ(คสช.) ได้เข้าไปแทรกแซงองค์กรอิสระและศาลรัฐธรรมนูญผ่านการ 'ต่ออายุ' และ 'แต่งตั้ง' ตุลาการศาลรัฐธรรมนูญ ในขณะเดียวกัน ศาลรัฐธรรมนูญยังมีบทบาทสำคัญในสนามการเลือกตั้งในฐานะผู้ชี้ขาดในคดีทางการเมือง อย่างไรก็ดี จากการตรวจคำวินิจฉัยของศาลรัฐธรรมนูญที่ออกมาในปี 2562 จำนวน 11 คดี พบว่า คำวินิจฉัยส่วนใหญ่เป็นคุณหรือเป็นผลบวกกับฝ่ายคสช. มากกว่าฝ่ายที่ต่อต้านคสช. 
Independence of Judges
หลักการ "ผู้พิพากษาต้องมีอิสระในการตัดสินคดี" อยู่ในรัฐธรรมนูญ 2560 แต่เมื่อเปรียบเทียบแล้ว ภายใต้รัฐธรรมนูญ 2540 ผู้พิพากษาได้รับการคุ้มครองความเป็นอิสระไว้ชัดเจนกว่า โดยคุ้มครองให้เป็นอิสระจากผู้บังคับบัญชา ห้ามเรียกคืนสำนวน และห้ามโยกย้ายผู้พิพากษาด้วย
การแก้ไขรัฐธรรมนูญไม่ได้อยู่ในความสนใจของฝ่ายค้านแต่เพียงฝ่ายเดียว แม้แต่พรรคร่วมรัฐบาลอย่างพรรคประชาธิปัตย์ก็ "ออกตัวแรง" มาตั้งแต่ก่อนเลือกตั้ง แม้หลังเลือกตั้งจะเข้าร่วมรัฐบาลและเลือกพล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา เป็นนายกรัฐมนตรี แต่ก็เตรียมผลักข้อเสนอของตัวเองด้วยเช่นกัน และเตรียมเสนอชื่อ 'อภิสิทธิ์ เวชชาชีวะ' อดีตหัวหน้าพรรค ให้เป็นประธาน กมธ.วิสามัญ แก้รัฐธรรมนูญ จนร้อนไปถึงพรรคพลังประชารัฐที่ต้องออกโรงคัดค้านและเตรียมเสนอชื่ออดีตกรรมการร่างรัฐธรรมนูญเข้าร่วม กมธ.ชุดดังกล่าว ด้วย 
ายใต้รัฐธรรมนูญ ปี 2560 ที่นำทีมออกแบบโดยมีชัย ฤชุพันธุ์ มีการเปลี่ยนระบบเลือกตั้งแบบใหม่ เรียกว่า 'ระบบจัดสรรปันส่วนผสม' ซึ่งใช้บัตรเลือกใบเดียวเลือกทั้งพรรคทั้งคน ส่งผลให้พรรคการเมืองอ่อนแออย่างยากจะหลีกเลี่ยง ทำให้การเลือกของประชาชนกลับไปมุ่งเน้นตัวบุคคลมากกว่านโยบาย 
Constitutional
นับถึงสิ้นเดือนตุลาคม 2562 มีอย่างน้อย 7 กลุ่มองค์กร ที่ประกาศต่อสาธารณะ ในเรื่องการแก้รัฐธรรมนูญไปแล้ว ลองมาทำความรู้จักพวกเขาและข้อเสนอของพวกเขากัน
ข้อเสนอของภาคประชาชน นักวิชาการ และพรรคการเมือง มีจุดร่วม คือ การยกเลิก ส.ว. แต่งตั้ง แต่จุดที่ต่างกัน คือ มีกลุ่มภาคประชาชนเสนอให้เปลี่ยนรูปแบบการปกครองไปใช้ระบบ "สภาเดี่ยว" หรือ ให้มีแต่สภาผู้แทนราษฎรและยกเลิก ส.ว. เป็นการถาวร ในขณะที่ข้อเสนอของพรรคการเมือง เสนอให้ยกเลิก ส.ว. แต่งตั้งที่มาจากการคัดเลือกของ คสช. และให้ดำเนินการสรรหา ส.ว. ชุดใหม่ที่มาจากการแบ่งกลุ่มอาชีพเพื่อทำหน้าที่ไปพลางก่อน